Definitie en soorten

Wat zijn schenkingen en hoe worden ze belast?

  • Wat is een schenking?

    Een schenking is een overeenkomst waarbij een schenker gratis en onherroepelijk afstand doet van een roerend of onroerend goed ten gunste van een begunstigde en waarbij de begunstigde dat goed aanvaardt.

  • Wat is een handgift?

    Bij een handgift gaan de roerende goederen (geld, juwelen, antiek ...) gewoon, zonder enige officiële procedure, over van de ene hand in de andere.
    Voor handgiften geldt geen registratieverplichting en hoeft de begunstigde dus ook geen schenkingsrecht te betalen. Worden ze wel ter registratie aangeboden, dan wordt er natuurlijk een schenkingsrecht geheven.

    Opgelet!
    Als de gift niet geregistreerd werd en de schenker binnen de 3 jaar na de schenking overlijdt, moet de schenking opgenomen worden in de aangifte van nalatenschap. Er is dan nog een successierecht verschuldigd op het bedrag van de schenking. De tarieven van het successierecht liggen hoger dan die van het schenkingsrecht.

    U kunt, als begunstigde, zelf, dus zonder tussenkomst van de notaris, een handgift laten registeren door de documenten (brieven …) die het bestaan van de schenking aantonen, over te maken aan het kantoor Rechtszekerheid. In dat geval betaalt u een schenkingsrecht op die roerende schenking, maar moet u ze in voorkomend geval als erfgenaam niet meer vermelden in de aangifte van nalatenschap en bent u op die schenking dus geen successierecht meer verschuldigd. 

  • Wat is een onrechtstreekse schenking per overschrijving?

    Een onrechtstreekse schenking per overschrijving is een zuiver bancaire transactie waarbij de schenker geld van zijn bankrekening rechtstreeks overschrijft naar de bankrekening van de begunstigde.

    Voor schenkingen per overschrijving geldt geen registratieverplichting en moet dus geen schenkingsrecht betaald worden. Worden ze wel ter registratie aangeboden, dan wordt er natuurlijk een schenkingsrecht geheven.

    Opgelet! 
    Als de schenking per overschrijving niet geregistreerd werd en de schenker binnen de 3 jaar na de schenking overlijdt, moet de schenking opgenomen worden in de aangifte van nalatenschap. Er is dan nog een successierecht op het bedrag van de schenking verschuldigd. De tarieven van het successierecht liggen hoger dan die van het schenkingsrecht.

    U kunt, als begunstigde, zelf, dus zonder tussenkomst van de notaris, een onrechtstreekse schenking laten registeren door de documenten (brieven, overschrijvingsbewijzen …) die het bestaan van de schenking aantonen, over te maken aan het kantoor Rechtszekerheid. In dat geval betaalt u een schenkingsrecht op die roerende schenking, maar moet u ze in voorkomend geval als erfgenaam niet meer vermelden in de aangifte van nalatenschap en bent u op die schenking dus geen successierecht meer verschuldigd.

  • Ik wil graag voor mijn overlijden een roerend goed schenken. Is een dergelijke schenking onderworpen aan belastingen?

    Als u de schenking laat registreren wel, anders niet.

    Als u een schenking van roerende goederen overweegt, hebt u verschillende mogelijkheden:

    • een handgift
    • een onrechtstreekse schenking per overschrijving
    • een notariële schenking

    Schenkingen door een handgift of een onrechtstreekse schenking per overschrijving moeten niet verplicht geregistreerd worden:

    • als de handgift of onrechtstreekse schenking per overschrijving niet geregistreerd wordt, moet de begunstigde geen schenkingsrecht betalen. Opgelet: als de schenker binnen de drie jaar na de schenking overlijdt, moet de begunstigde op de schenking het hogere tarief van het successierecht betalen
    • als de handgift of onrechtstreekse schenking per overschrijving wel geregistreerd wordt, betaalt de begunstigde een schenkingsrecht. Als de schenker binnen de drie jaar overlijdt, is er dan geen successierecht op de schenking verschuldigd

    Een schenking bij notariële akte wordt altijd geregistreerd. In dat geval moet de begunstigde een schenkingsrecht betalen.

  • Ik wil graag voor mijn overlijden een onroerend goed schenken. Is een dergelijke schenking onderworpen aan belastingen?

    Ja, schenkingen van onroerende goederen moeten namelijk altijd bij notariële akte gebeuren. Zulke akten worden geregistreerd en daarvoor moet de begunstigde een schenkingsrecht betalen.

  • Hoe wordt het schenkingsrecht berekend?

    Het schenkingsrecht wordt berekend:

    • op de brutowaarde van de goederen die de begunstigde ontvangt
    • volgens een tarief dat stijgt naarmate de waarde van de goederen toeneemt
    • volgens een tarief dat verschilt naargelang de graad van verwantschap tussen de schenker en de begunstigde (hoe verder de graad van verwantschap, hoe hoger het tarief)

    De tarieven verschillen afhankelijk van het gewest waar de schenker op het ogenblik van de schenking zijn fiscale woonplaats heeft. Als de schenker tijdens de periode van 5 jaar voor zijn schenking op meer dan een plaats in België zijn fiscale woonplaats had, wordt het tarief toegepast van het gewest waar de schenker tijdens die periode het langst zijn fiscale woonplaats had.